Với khoảng 5000 năm lịch sử, văn hóa Trung Quốc là một trong những nền văn hóa lâu đời và phức tạp nhất trên thế giới. Dưới đây, tìm hiểu một số nét đặc trưng của văn hóa Trung Quốc thời phong kiến.

1. Văn hóa tư tưởng Trung Quốc

Dưới thời phong kiến, nhân dân Trung Quốc đạt được nhiều thành tựu văn hóa độc đáo và rực rỡ. Trong lĩnh vực tư tưởng, nho giáo giữ vai trò quan trọng. Người khởi xướng Nho học là Khổng Tử. Nho gia đề cao chữ nhân, chủ trương lễ trị và phản đổi pháp trị.Nho giáo đề cao Tam cương, ngũ thường cùng với tư tưởng Chính danh định phận và đề cao tư tưởng thiên mệnh.

nền văn hóa trung quốc thời phong kiến

Văn hóa Trung Quốc ảnh hưởng lớn bởi Nho giáo

Từ thời Hãn vũ đế, Nho giáo được xem là công cụ sắc bén phục  vụ cho nhà nước phong kiến độc quyền, trở thành cơ sở lý luận và tư tưởng của phong kiến Trung Quốc.

Bên cạnh Nho giáo, Phật giáo cũng rất thịnh hành ở Trung Quốc, đặc biệt là vào thời đường. Kinh phật được dịch ra chữ Hán ngày càng nhiều. Dưới thời Bắc tống, nhà vua tôn sùng đạo phật, cho xây chùa, tạc tượng, tin kinh và cử những nhà sư đi tìm hiểu thêm về đạo phật tại Ấn Độ.

2. Đặc trưng về triết học – tư tưởng

Thời Xuân Thu- Chiến Quốc, ở Trung Quốc đã xuất hiện rất nhiều nhà tư tưởng đưa ra những lý thuyết để tổ chức xã hội cũng như giải thích các vấn đề của cuộc sống.

Thuyết Âm dương, Bát quái, Ngũ hành, Âm dương gia là những thuyết mà người Trung quốc đã nêu ra từ thời cổ đại để giải thích thế giới. Họ cho rằng trong vũ trụ luôn tồn tại hai loại khí không nhìn thấy được xâm nhập vào mọi vật và âm- dương.

Bát quái là 8 yếu tố tạo thành thế trời: Càn (trời), Khôn (đất), Chấn ( sấm), Tốn (gió), Khảm (nước), Ly (lửa), Cấn (núi), Đoài (hồ). Trong bát quái thì hai quẻ càn- khôn là quan trọng nhất.

Bên cạnh bát quái còn có Ngũ hành là : Kim, Mộc, Thủy, Hỏa, Thổ. Đây là 5 nguyên tố hình thành nên vạn vật. Sau này, những người theo thuyết âm dương gia đã kết hợp thuyết Âm dương với Ngũ hành rồi vận dụng nó để giải thích những biến động của lịch sử- xã hội.

3. Văn học và sử học

Văn học là mọt trong những lĩnh vực nổi bật trong văn hóa Trung Quốc. Kinh Thi là tập thơ cổ nhất ở Trung Quốc do nhiều tác giả thời Xuân- Thu sáng tác, được Khổng Tử sưu tầm và chỉnh lý.

Thơ đường được xem là đỉnh cao của nền thơ ca Trung quốc với 3 tác giả đỉnh cao là Lý Bạch, Đỗ Phủ và Bạch Cư Dị. Thơ Đường phản ánh toàn diện bộ mặt xã hội thời bấy giờ và đạt đến đỉnh cao của nghệ thuật.

Cùng với thơ Đường thì tiểu thuyết Minh –Thanh cũng rất phát triển với nhiều tác phẩm tiêu biểu như Tam quốc diễn nghĩa của La Quán Trung, Tây du ký của Ngô Thừa Âm, Nho lâm ngoại sử của Hồ Kính Tử, Thủy Hử của Thi Nại Am, Hồng Lâu mộng của Tào Tuyết Cần..

những nét đặc trưng của văn hóa Trung Quốc thời phong kiến

Trung Quốc là nước có nền văn học cực kì phát triển

Về sử học, người Trung Quốc rất có ý thức về biên soạn sử. Từ thời Xuân- Thu đã đặt các quan chép sử. Trên cơ sở quyển sử nước Lỗ, Khổng Tử đã biên soạn ra sách Xuân Thu.

Đến thời Tây Hán,Tư Mã thiên đã để lại Phẩm Sử ký, chép lại lịch sử Trung Quốc gần 3000 năm, từ thời Hoàng đế đến Hán Vũ Đế. Thời Đông Hán có tác phẩm Hán thư của Ban Cố, Tam quốc chí của Trần Thọ…

4. Hội họa, điêu khắc và kiến trúc

Hội họa Trung quốc có lịch sử 5000- 6000 băm với nhiều loại hình như bạch họa, bản họa và bích họa. Tiêu biểu nhất trong hội họa phải kể đến nghệ thuật vẽ tranh thủy mạc, có ảnh hưởng tới nhiều quốc gia châu Á. Cuốn Lục pháp luận của Tạ Hách đã tổng kết những kinh nghiệm hội họa từ đời Hán đến đời Tùy.

Về điêu khắc, Trung Quốc cũng phân chia thành nhiều ngành riêng như thạch điêu, mộc điêu, thạch điêu. Một số tác phẩm điêu khắc nổi tiếng như cặp tượng Tần ngẫu đời Tần, tượng Lạc sơn đại Phật đời Tây Hán hay tượng phật nghìn mắt nghìn tay..

Về mặt kiến trúc, Trung Quốc có nhiều công trình kiến trúc nổi tiếng như Tử Cấm thành, Vạn lý trường thành, Thành Tây An, Cố cung…được đánh giá cao về tính nghệ thuật cũng như giá trị văn hóa.

Trên đây là một số nét đặc trưng tiêu biểu của văn hóa Trung Quốc thời phong kiến. Bài viết hi vọng đã đem đến chia sẻ hữu ích cho bạn đọc.

Theo Phương Hà – Cao đẳng Y Dược TP Hồ Chí Minh sưu tầm

Rate this post